Heb jij of iemand uit je naaste omgeving de laatste tijd last van een verminderd reukvermogen? Dan kan het maar zo eens zijn dat je Parosmie of Fantosmie hebt. Beide zijn verstoringen van het reukvermogen. In deze blog wordt uitgelegd wat het is, hoe het ontstaat en hoe je er mee om kunt gaan in de toekomst. Deze informatie is onder andere afkomstig van www.reuksmaakstoornis.nl (voorheen de anosmie vereniging) en gebaseerd op deze publicatie.

Wat is Parosmie?

Parosmie is de naam voor een verstoring van het reukvermogen. Hierbij neem je geuren wel waar, maar worden deze op een andere manier verwerkt dan normaal gesproken. Zo kunnen geuren die je normaal niet lekker vindt ineens prettig ruiken en andersom. Er zijn twee verschillende soorten, namelijk:

  • Euosmie: bestaande geuren worden waargenomen als prettige geuren.
  • Troposmie: bestaande geuren worden waargenomen als vieze of onprettige geuren. Vaak zijn dit
    verbrande of rotte geuren.

Hoe ontstaat Parosmie?

Het mechanisme waardoor Parosmie kan optreden, wordt niet volledig begrepen, maar men denkt dat ze het gevolg zijn van schade aan de olfactorische receptor-neuronen, de cellen in onze neusholte die geurmoleculen detecteren. Het is heel goed mogelijk dat schade aan andere delen van het olfactorische systeem, zoals de reukbollen, ook deze aandoeningen kan veroorzaken. Parosmie kan ontstaan door een hoofdletsel of door een infectie van de bovenste luchtwegen (bijv. COVID-19). Het komt ook vaak voor bij personen die volledig het reukvermogen kwijt zijn geweest (bekend onder de naam Anosmie), in dat geval is Parosmie de herstellende fase waarin geuren nog niet goed geplaatst kunnen worden in de hersenen.

Bron: https://issuu.com/anosmievereniging/docs/publicatie_def

Wat is Fantosmie?

Fantosmie is de naam voor het hebben van geurhallucinaties, oftewel het waarnemen van fantoomgeuren. Bij Fantosmie worden geur waargenomen die in de werkelijkheid niet aanwezig zijn. Dit kan een constante waarneming zijn maar ook een waarneming die zich af en toe kenbaar maakt. Door de onvoorspelbaarheid van de kwaal is het lastig om vast te stellen wat er daadwerkelijk aan de hand is met het lichaam. De kwaal kan namelijk iedere dag aanwezig zijn maar ook hele lange perioden afwezig. Wanneer je telkens een vieze of onaangename geur ruikt, wordt dit Kakosmie genoemd.

Hoe ontstaat Fantosmie?

Parosmie ontstaat op dezelfde manier als een Parosmie. Het kan ontstaan door een hoofdletsel of door een virusinfectie zoals een zware griep of een besmetting met COVID-19 virus. De hersenen krijgen de prikkels van de reukzenuw niet goed binnen, er is ruis op de lijn en daardoor kan het voorkomen dat je een onjuiste geurbeleving ervaart.

Wat gebeurt er in de hersenen bij Parosmie of Fantosmie?

Bij een normale geurwaarneming worden geurmoleculen opgevangen in de neusholte, via hier komen ze het lichaam binnen. In de neusholte zit het reukepitheel, hier bevinden de reukreceptoren zich. Geurmoleculen in de lucht worden opgevangen door slijmvlies, de moleculen lossen op in het slijmvlies en sturen prikkels door naar de reukzenuwen. De zenuwen geven de prikkels door aan de hersenen waar iedere waarneming goed geplaatst wordt. In het proces van Parosmie en Fantosmie gaat er ergens in dit proces iets mis.

Tips en Trucs om reukvermogen te verbeteren

Er zijn een aantal tips en trucs om het reukvermogen te verbeteren, namelijk: Begin met reuktrainingen, deze zijn gemakkelijk uit thuis uit te voeren door het 2 maal daags intensief te ruiken aan 4 verschillende geuren. Door regelmatig je reukorgaan te trainen zal de connectie tussen de hersenen en het reukorgaan sneller herstellen en vergroot je de kans op het herstel van het reukvermogen. Je stelt je geheugen op de proef door de training vaker uit te voeren, de hersenen zullen geuren weer gaan plaatsen bij bepaalde situaties en
etenswaren. Meer informatie over reuktraining en de beschikbare reuktraining setjes kunt u op deze pagina vinden.

Hieronder een filmpje waarin reuktraining met de beschikbare setjes wordt uitgelegd: